احکام نماز

نمازهاي واجب و مستحب
با عرض سلام و تشكر از ارتباط تان با اين مركز
تعداد نمازهاي واجب را براي شما مي آوريم اما در مورد نمازهاي مستحب چون تعداد آن ها زياد است ،تنها نمازهاي نافله را آورده و براي اطلاع بيش تر از بقيه نمازها شما را به مفاتيح الجنان ارجاع مي دهيم.
نمازهاي واجب شش نماز است:
اول: نماز يوميه(نماز هايي در شبانه روز خوانده مي شود وعبارتند از دو ركعت نماز صبح وچهار ركعت نماز ظهر وچهار نماز عصر وسه ركعت نماز مغرب وچهار ركعت نماز عشا).
دوّم :نماز آيات.
سوم: نماز ميّت.
چهارم: نماز طواف واجب خانه كعبه .
پنجم: نماز قضاي پدركه بر پسر بزرگ تر واجب است.
ششم: نمازي كه به واسطه اجاره و نذر و قسم و عهد واجب ميشود
كيفيت نماز هاي يوميه:
دو ركعت نماز در وقت صبح خوانده مي شود،به اين كيفيت كه: بعد از نيت،(دو ركعت نماز صبح مي خوانم قربتا الي الله) تكبيره الاحرام(الله اكبر) گفته مي شود . حمد وسوره را مي خوانيد و به ركوع مي رويد . ذكر ركوع مي گوييد .بعد از انجام ركوع دو سجده انجام مي دهيد و ذكر سجده مي گوييد . بعد از دو سجده براي ركعت دوم بلند مي شويد . در ركعت دوم نيز حمد و سوره مي خوانيد .بعد از سوره قنوت مي خوانيد . ركوع و دو سجده را انجام مي دهيد.بعد از تمام شدن دو سجده، تشهد را مي خوانيد و سلام نماز را مي خوانيد و تمام مي شود.
موقع اذان ظهرچهار ركعت نماز ظهر وچهار ركعت نماز عصرو موقع اذان مغرب سه ركعت نمازمغرب و چهار ركعت نماز عشاء بعد از نماز مغرب انجام مي دهيد.
كيفيت اين نماز ها نيز در دو ركعت اول مثل نماز صبح است ،منتها در ركعت دوم بعد از خواندن تشهد ،براي ركعت سوم بلند مي شويد، در نماز سه ركعتي در ركعت سوم بعد از دوسجده دوباره تشهد رامي خوانيد و سلام نماز را مي خوانيد .در نماز هاي چهار ركعتي در ركعت سوم بعد از دوسجده براي ركعت چهارم بلند مي شويد و بعد از دوسجده ركعت چهارم تشهد و سلام نماز خوانده مي شود.
در نماز هاي سه ركعتي وچهار ركعتي در ركعت سوم وچهارم تسبيحات اربعه را (سبحان الله والحمد لله والله اكبر)بخوانيد .
براي دانستن جزئيات مسئله نماز و واجبات نماز ، اركان نماز، مسائل شك و سهو در نماز و مستحبات نماز، به رساله عمليه توضيح المسائل مرجع تقليد خودتان رجوع كنيد.
نماز قضاي پدر بر پسر بزرگ تر، درواقع قضاي نماز هاي يوميه است كه به مقداري كه پدر نمازهايش را قضا نموده است، پسر بزرگ تر بخواند.
نماز اجاره نيز اگر مربوط به نماز هاي يوميه باشد ،قضاي نماز هاي يوميه راشخصي كه اجير شده مي خواند. اگر اجاره نماز مربوط به نماز آيات باشد ، نماز آيات را مي خواند.
نماز نذر و طواف ، هركدام به صورت دو ركعتي مانند نماز صبح خوانده مي شود، فقط نيت آن ها فرق مي كند ،مثلا به نيت نماز طواف يابه نيت نماز نذر خوانده مي شود.
اما نماز ميت: ركوع وسجود ندارد و درحقيقت دعا است كه با كيفيت خاص خوانده مي شود.به اين ترتيب كه بعد از نيت، پنج مرتبه تكبير گفته مي شود . بعد از هر تكبير دعاي خاصي گفته خوانده مي شود .دعاهاي نماز ميت در رساله هاي عمليه توضيح المسائل بيان شده است.
نماز آيات : نماز آيات به واسطه چهار چيز واجب ميشود:
اول: گرفتن خورشيد.
دوم: گرفتن ماه، اگر چه مقدار كمي از آن ها گرفته شود و كسي هم از آن نترسد.
سوم: زلزله، اگر چه كسي هم نترسد.
چهارم: رعد و برق و بادهاي سياه و سرخ و مانند اين ها در صورتي كه بيش تر مردم بترسند كه بنا بر احتياط واجب بايد براي اين ها هم نماز آيات بخوانند
كيفيت نماز آيات: نماز آيات دو ركعت است و هر ركعت با پنج ركوع انجام مي شود.
انسان نماز آيات را به چند كيفيت ميتواند بخواند:
«اول» آن كه بعد از نيت، در هر قيامي پيش از ركوع يك حمد و يك سوره تمام بخواند به ركوع برود ،بعد از گفتن ذكر ركوع سر از ركوع بردارد و دوباره حمد و سوره بخواند ،به ركوع برود تا پنج ركوع در هر ركعت كامل شود . بعد از ركوع پنجم در هر ركعت سر بردارد و به سجده برود كه مجموعاً در هر ركعتي پنج حمد و پنج سوره ميشود . بعد از دوسجده در ركعت دوم، تشهد بخواند وسلام نماز را بخواند .
«دوم» آن كه در هر ركعتي در قيام اول يك سوره حمد، بخواند و يك سوره را پنج قسمت كند .در هر قيامي يك قسمت آن را بخواند و به ركوع رود و دوباره سر از ركوع بردارد و ايستاده شود و قسمت دوم سوره را بخواند. به همين ترتيب تا در قيام پنجم، سوره تمام شود كه در تمام نماز، دو مرتبه حمد و دو سوره تمام بخواند.
«سوم» آن كه در ركعت اوّلي مثل صورت اوّلي در هر قيامي يك حمد و يك سوره تمام بخواند تا پنج حمد و پنج سوره ،در ركعت اوّلي خوانده شود و در ركعت دوم مثل صورت دوم عمل نمايد كه در قيام اول از آن، حمد را بخواند و سوره را بر پنج قسمت تقسيم كند و در هر قيام يك قسمت را بخواند وبه ركوع رود.(1)
نمازهاي نافله هاي شبانه روزي عبارتند از:
1 - نافله نماز صبح، دو ركعت، قبل از نماز صبح؛
2 - نافله نماز ظهر، هشت ركعت،(چهارتا دوركعتي) قبل از نماز ظهر؛،
3 - نافله نماز عصر، هشت ركعت،(چهارتا دوركعتي) قبل از نماز عصر؛
4 - نافله نماز مغرب،چهار ركعت(دوتا دوركعتي)،بعد از نماز مغرب؛
5 - نافله نماز عشا، دو ركعت نشسته، بعد از نماز عشا؛
6 - نافله شب،يازده ركعت،پيش از اذان صبح، كه هشت ركعت آن(چهارتا دوركعتي)«نافله شب»نام دارد، دو ركعتش به نام«شفع»،و يك ركعت ديگرش به نام«وتر»است.
چون دو ركعت نافله عشا بنابر احتياط واجب نشسته خوانده مي شود، يك ركعت حساب مي شود و جمع نافله هاي شبانه روز 34 عدد مي شود.
در حديث است :نمازهاي نافله، به منزله هديه است و در هرصورت، پذيرفته ميشود.(2)
پي نوشت ها:
********
1. امام خميني، توضيح المسائل،احكام نماز.
2. قصار الجمل، واژه النافله.